“Kaç yaşında ehliyet alabilirim?” sorusunun cevabı sınıfa göre değişir. Yaş şartları Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 76. maddesinde yazar; MEB kurs yönetmeliği de aynı şartı kursa kayıt aşamasında arar. Aşağıdaki tablo Payas Sürücü Kursu’nda verilen sınıfları kapsar.
Sınıfa göre yaş tablosu
| Sınıf | Araç | En az yaş | Ön koşul |
|---|---|---|---|
| A1 | 125 cc’ye kadar hafif motosiklet | 16 | Yok; 18 yaş altı için veli muvafakatnamesi |
| A2 | 35 kW’a kadar motosiklet | 18 | Yok |
| A | Güç sınırı olmayan motosiklet | Yaş şartı aranmaz | En az 2 yıllık A2 belgesi |
| A | Güç sınırı olmayan motosiklet | 24 | Yok; A2 tecrübesi aranmaz |
| B | Otomobil | 18 | Yok |
| C | Kamyon | 21 | En az B sınıfı belge |
| CE | Çekici + römork (tır) | 21 | C sınıfı belge |
| D1 | Minibüs (8’den fazla, 17’den az oturma yerli) | 21 | En az B sınıfı belge |
| D | Otobüs | 24 | En az B sınıfı belge |
Yaş, kursa kayıt tarihinde bitirilmiş olmalıdır. Örneğin B sınıfı için 18. doğum gününüz geçmiş olmalı; 17 yaşında kayıt yaptıramazsınız.
Doğum günüm yaklaşıyor, erken kayıt olabilir miyim?
Hayır. Bazı kurs ve forum yazılarında doğum gününe kısa süre kala kayıt yapılabildiği yazılır. Bu kural mevzuatta yoktur. Karayolları Trafik Yönetmeliği “yaşını bitirmiş olmak” der; MEB kurs yönetmeliği de bu şartı kursa kayıt anında uygular. Doğum gününüz yaklaşıyorsa kaydı o tarihten sonraya, bir sonraki gruba planlamak en sağlıklı yoldur. Gruplar her ayın ilk 10 günü içinde açıldığından genellikle kayıp bir aydan azdır.
Motosiklet sınıflarında yaş basamakları
Motosiklet ehliyeti üç basamaklıdır:
- A1 (16 yaş): 125 cc’yi ve 11 kW’ı geçmeyen motosikletler. 18 yaşından küçük adaylar kayıtta veli ya da vasi muvafakatnamesi getirir.
- A2 (18 yaş): Gücü 35 kW’ı geçmeyen motosikletler. A1 belgesi ön koşul değildir; doğrudan A2’ye başlayabilirsiniz.
- A: Güç sınırı yoktur. En az iki yıldır A2 belgeniz varsa ayrıca yaş şartı aranmaz. A2 belgeniz yoksa 24 yaşınızı bitirmiş olmanız gerekir; bu durumda A2 tecrübesi sorulmaz. Yönetmelik A2’li yol için 20 yaşı yazar, ama A2 en erken 18’de alındığı için iki yılı dolduran aday bu yaşı zaten geçer.
A2 belgesiyle A sınıfına geçenler 6 saat direksiyon dersi ve akan trafikte en az 2 saat gece sürüşü alır. 24 yaşını bitirip A2’siz doğrudan A alanlar için 12 saat direksiyon dersi gerekir; bunun en az 4, en fazla 6 saati A2 sınıfı araçta yapılır, ayrıca en az 2 saat gece sürüşü vardır. Ayrıntı için motosiklet ehliyeti sayfasına bakın.
B sınıfı: 18 yaş ve ilk ehliyet
B sınıfı için 18 yaşını bitirmiş olmak yeterlidir; başka bir belge gerekmez. İlk kez belge alan herkes 2 yıl “aday sürücü” sayılır. Bu dönemde bazı ihlaller belgenin iptaline yol açar. B sınıfı eğitim içeriği ve ders saatleri için B sınıfı ehliyet sayfasını inceleyin.
Ağır vasıta sınıflarında yaş ve ön koşul
C, CE, D1 ve D sınıflarında yaş şartının yanında mevcut bir belge de gerekir:
- C (21 yaş): En az B sınıfı belge. B için tecrübe süresi aranmaz.
- CE (21 yaş): C sınıfı belge. C için de tecrübe süresi şartı yönetmelikte yoktur.
- D1 (21 yaş): En az B sınıfı belge. Minibüs sınıfıdır; otobüs için yetki vermez.
- D (24 yaş): En az B sınıfı belge. C sınıfı şart değildir.
Bu sınıflarda teorik ders ve e-Sınav yoktur. Aday, mevzuattaki tabloda belirlenen direksiyon saatini alır ve direksiyon sınavına girer. Örneğin B belgesiyle C için 20 saat, C belgesiyle CE için 6 saat, B belgesiyle D1 için 7 saat, D için 14 saat direksiyon dersi gerekir.
Yaşın yanında aranan diğer şartlar
Yaş tek şart değildir. Kursa kayıt için ayrıca şunlar gerekir:
- En az ilkokul düzeyinde eğitim almış olmak
- “Sürücü olur” ibareli sağlık raporu
- Sürücü belgesi almaya engel sabıka kaydı bulunmaması (e-Devlet’ten barkodlu adli sicil belgesi)
Belgelerin tam listesi ve nereden alınacağı için kayıt için gerekli evraklar sayfasına bakın.
Sık sorulan üç soru
17 yaşındayım, doğum günüm gelecek ay. Şimdi kaydolabilir miyim? Hayır. Kayıt tarihinde 18 yaşınızı bitirmiş olmanız gerekir. Doğum gününüzden sonraki ilk grup için ön kayıt yaptırabilirsiniz.
16 yaşında B sınıfı alabilir miyim? Hayır. 16 yaşında alınabilen sınıflar M, A1 ve B1’dir. B için 18 yaş şarttır.
Ehliyetimin geçerlilik süresi yaşa bağlı mı? Hayır, sınıfa bağlıdır. A1, A2, A ve B belgeleri 10 yıl; C, CE, D1 ve D belgeleri 5 yıl geçerlidir. Yenileme herhangi bir trafik tescil kuruluşunda, sağlık ve sabıka şartı aranarak yapılır.
Hangi sınıfın size uygun olduğundan emin değilseniz bizi arayın. Yaşınızı ve varsa mevcut belgenizi söyleyin; hangi sınıfa kayıt olabileceğinizi telefonda söyleyelim.